Fabel zet muizen als lafaards neer

 
Alle inwoners van Mousecity hebben de oproep in de brievenbus gehad. Methusalem heeft als oudste inwoner van het dorp de oproep gedaan om te verzamelen op het dorpsplein waar toegang uit alle hoeken en gaten mogelijk is. Om te voorkomen dat degenen die niet kunnen lezen deze oproep missen, is ook de dorpsomroeper op stap gegaan met een welluidende bel in zijn voorpoot en heeft mondeling overgebracht wat de bedoeling is: Het heikele punt dat iedereen bezighoudt en opgelost moet worden voordat er nog meer slachtoffers vallen.
Het is niet aan dovemuisoren gericht geweest. De opkomst is zo groot, dat het plein bekleed lijkt met een bolletjestapijt.
Methusalem beklimt het podium, daarbij zwaar leunend op zijn stok. Hij schraapt zijn keel en probeert met zijn breekbare stem boven het gepiep uit te komen. Als dat niet lukt, grijpt hij de bel van de dorpsomroeper en bereikt daarmee het gewenst effect: doodse stilte. 
‘Lieve muizenfamilies. Toen ik nog piepjong was, eeuwen geleden, was dit al een probleem waar de gehele populatie tegenaan liep: de bedreiging door katten. De Griekse dichter Aesopus heeft zelfs een fabel geschreven waar wij als lafaards neergezet worden, omdat geen enkele muis het aandurfde om een kat de bel aan te binden, zodat die zichzelf zou verraden als hij in de buurt kwam. Het wordt hoog tijd om die leugen de wereld uit te helpen.’
Het geluid van nageltjes op voorpootjes die de muizen tegen elkaar klappen bedwingt Methusalem met een enkel pootgebaar.
 
Opeens stapt een jong muisje naar voren en kijkt omhoog naar het podium. ‘Ik wil meehelpen,’ zegt hij en trekt zijn pootje terug uit de daaromheen geklemde poten van zijn moeder. ‘Niet doen, Mickey, je bent te jong,’ roept ze uit.
De kleine Mickey krijgt navolging van oudere soortgenoten die zich niet willen laten kennen door zo’n kleine opdonder.
Methusalem glundert en neemt gretig een slok van het water dat hem aangeboden wordt.
‘In de Muizenbode van volgende week zal ik jullie informeren hoe wij het aan gaan pakken. Let op! Laat deze muizenbode niet slingeren. De kat mag geen lucht krijgen van onze plannen.’
Hij kan rekenen op instemmend gepiep, waarna de dieren teruggaan naar hun schuilplaatsen.
 
Een week later slaat elke muis nieuwsgierig de Muizenbode open. Het plan van Methusalem is voor- én binnenpaginanieuws. Daarin maakt hij kenbaar dat de muizen die zich bij hem aangemeld hebben, een oplossing gefabriceerd hebben, die eigenlijk zo logisch is, dat je je afvraagt waarom nooit eerder een van hen op het idee is gekomen.
Met hulp van muizen die huizen in de opslag van een doe-het-zelf-winkel gaan ze een kattenval timmeren. Gebaseerd op het ontwerp van de alom gevreesde muizenval. Als lokaas zal de klein Mickey op een plank gaan zitten, op enige afstand van een gebogen tiewrap. Op het moment dat de kat zijn kop daardoorheen steekt om Mickey te grijpen, trekken de anderen uit muis en macht de tiewrap aan en omklemmen de hals en nek van de kat. Het gaat te ver om de technische details van het ontwerp uit te werken, maar dat is niet nodig. Iedereen begrijpt het toch wel. De enige vraag die rondgepiept wordt is deze: Wat gebeurt er nadien met de kat?
 
Semi-ontspannen zit Mickey op de plank, spelend met zijn eigen staart, maar zijn kraaloogjes houden de omgeving scherp in de gaten. Zijn snorharen trillen als gevolg van deze opperste concentratie.
Daar! Daar bij de ligusterhaag ziet hij de witte voetjes van de verder zwarte kater voorbijsluipen. De kater stopt abrupt als hij lucht krijgt van het lokaas en hij knijpt zijn ogen tot spleetjes. Een jonge muis nog! Niet te versmaden en makkelijk te pakken, denkt hij en sluipt naderbij.
Door zijn focus op Mickey ziet hij de plastic ring niet. Op het moment dat hij zijn bek openspert en Mickey tegen zijn scherpe tanden en roze tong aankijkt, klemt de tiewrap zich om zijn nek. De kleine muis springt achteruit en de anderen komen aangeraced.
Als laatste sleept Methusalem zich naar de kattenval. Empathisch als hij is, voelt hij de siddering die door het kattenlijf trekt en ruikt hij angstzweet. Wijdpoots gaat hij voor de hijgende kater staan.
‘Voel je nu wat wij voelen als we gepakt worden? Maakt niet uit of dat door een mens of een kat gebeurt. Het is allebei even angstaanjagend en menig familielid van mij heeft al een hartaanval van schrik gekregen voordat een muizenval de laatste beklemming uitoefende.
Ons muizenkerkhof puilt uit.’
De kater wil knikken, maar stopt daar meteen mee als daardoor het plastic nog dieper in zijn huid duwt. ‘Ik…, ik… begrijp het,’ brengt hij stamelend uit. ‘Van mij zullen jullie geen last meer hebben. Ik weet nu hoe dapper jullie zijn en hoe vindingrijk.’
Inmiddels zijn volledige muizenfamilies op “de vangst” afgekomen. Zijn dolgelukkige moeder omklemt Mickey tot hij naar adem hapt en daarmee voorkomt dat hij alsnog slachtoffer wordt van een wurggreep.
Methusalem neemt een wijs besluit en roept op tot respect. ‘Als katten en muizen samen kunnen gaan leven, worden we een voorbeeld voor de mensen. Ik weet zeker dat er hiermee een nieuwe fabel ontstaan is: “Als katten en muizen naast elkaar leven”. 

©Vera Oor, 2026