Het is knap hoe in een simpele tekening iets weergegeven wordt dat, soms zelfs wereldwijd, herkend wordt. De vorm van een vogel of vis zal weinig vragen oproepen, maar sommige afbeeldingen zijn langzamerhand weleens aan een nieuw ontwerp toe.
Denk bijvoorbeeld aan de vorm van een vliegtuig van papier, dat in sommige mailprogramma’s staat. Gebruikers weten dat daarmee bedoeld wordt, dat een bericht verzonden wordt, maar (her)kent iedereen dit als een gevouwen papiertje tot vliegtuig?
Het pictogram van een envelop. Vooral de jonge generatie zal amper te maken krijgen met brieven, enveloppen of kaarten. Het meeste gaat digitaal. Nu zag ik wel dat er ook een pictogram bestaat van een envelop met daarin een @.
Of neem de telefoon. Wie kent nu eigenlijk nog de afbeelding van een telefoon zoals die afgebeeld staat? Wie heeft hem zo nog gebruikt? Ja, ik wel. Zelfs de zwarte, bakelieten telefoon met een kringelsnoer eraan. In sommige huizen hing er zelfs een exemplaar aan de wand. Of de latere grijze toestellen die in plaats van een draaischijf voor de knoppen kregen met de cijfers erop.
Verbinding kon pas tot stand gebracht worden als je de hoorn van de haak nam. Die hoorn staat nu symbool voor telefoon, maar vrijwel iedereen is overgeschakeld op een smartphone. Plat van vorm, zonder hoorn en zonder druktoetsen.
Ik zag weliswaar een pictogram van een mobiele telefoon, maar dat zou evengoed een schrift voor kunnen stellen.
De afgebeelde brommer op verkeersborden, die op de Solex vanuit de vorige eeuw lijkt. Dat herkent toch niemand meer als brommer of snorfiets?
Het merendeel van de mensen maakt nu foto’s met de smartphone. Herkennen zij de afbeelding van een camera op een bord dat aangeeft ‘Verboden te fotograferen?’
Een pictogram met een appel erop, doet niet meteen denken aan dat stuk fruit, maar aan een wereldwijd technologiebedrijf.
©Vera Oor, 2026
